Maleństwo przychodzi na świat z wrodzonymi, indywidualnymi potrzebami. Jedno wymaga więcej czułości, drugie nawet nie zakwili przy przewijaniu, trzecie nie boi się obcych, a inne płacze nawet na widok babci! Nie zmienisz żadnego z nich, nawet jeśli będziesz bardzo się starała. O wiele lepiej będzie, jeśli po prostu poznasz swoje dziecko i postarasz się do niego dostosować.
Wyobraź sobie, że masz właśnie na sobie pożyczony sweter - ale o wiele za mały i z gryzącej wełny. Choć ciepły, ty z każdą chwilą coraz lepiej wiesz, że jeśli zaraz go nie zdejmiesz, to zaczniesz krzyczeć. Właśnie tak czuje się dziecko, kiedy metody opieki i wychowania nie są dopasowane do jego stylu zachowania się. Nie bój się, że wychodząc naprzeciw jego potrzebom, rozpieścisz je czy utrwalisz złe nawyki. Wprost przeciwnie - dzięki twojej wrażliwości malec zyska pewność siebie i poczucie bezpieczeństwa, które ułatwią mu w przyszłości wyrażanie pragnień w bardziej dojrzały sposób.
Chciałabyś, aby dziecko powiedziało ci coś o sobie? Ależ ono robi to przez cały czas! Tylko że po swojemu (np. płacząc przeraźliwie). Znany psycholog, William Carey, stwierdził, że obserwując już cztero miesięcznego malca można określić jego temperament. Sprawdź, na jakie jego przejawy
warto zwrócić uwagę.
• AKTYWNOŚĆ. W jaki sposób lubi bawić się twoje dziecko? Spokojnie patrzy w sufit, zapamiętale liże grzechotkę, a może stara się rozszarpać ją na strzępy? Zabawa półrocznego
malca obrazuje jego ulubioną formę aktywności.
• RYTMICZNOŚĆ. Zastanów się, czy umiesz przewidzieć, kiedy maluch zgłodnieje albo
postanowi uciąć sobie kolejną drzemkę. Dzieci, które mają uporządkowane pory snu i karmienia,
zwykle cenią regularność i systematyczność także w późniejszych latach.
• ZDOLNOŚĆ DO ADAPTACJI. Malec często sprawia wrażenie przestraszonego, czy może
raczej szybko przystosuje się do nowej sytuacji? Dobrze się nad tym zastanów. Dzięki znajomości
tej cechy charakteru swojego dziecka będziesz mogła łatwiej podjąć decyzję np. o powrocie do pracy czy wyborze między nianią a żłobkiem.
• REAKCJA NA NOWE DOŚWIADCZENIA. Co zrobił maluszek, kiedy po raz pierwszy w życiu samodzielnie przekręcił się na brzuszek? Znieruchomiał przestraszony czy z błyskiem w oku starał się powtórzyć doświadczenie? Zwróć też uwagę, w jaki sposób dziecko odnosi się do innych ludzi. Ale pamiętaj, że nawet największe zuchy, gdy skończą osiem miesięcy, wchodzą w okres wzmożonego lęku przed obcymi.
• ODPORNOŚĆ NA ZAKŁÓCENIA. Jeśli twoje dziecko co chwilę odrywa się od piersi, aby rozejrzeć się wokół, możesz się spodziewać, że z taką samą trudnością będzie przychodziło
mu w późniejszych latach skupianie się na nauce czy zabawie. Na szczęście koncentrację można ćwiczyć!
• WRAŻLIWOŚĆ NA BODŹCE. Są maluchy, którym nigdy nie przeszkadza ani światło, ani hałas. Ale są też i takie, które śpią wyjątkowo lekko i drażni je dosłownie wszystko: temperatura w mieszkaniu, odgłosy z ulicy albo szorstkie (oczywiście tylko w ich odczuciu!) ubranko.
• INTENSYWNOŚĆ REAKCJI. Jeśli dziecko z byle powodu wybucha płaczem i długo się nie uspokaja, może to oznaczać, że ma skłonność do nadmiernych emocji.
• WYTRWAŁOŚĆ. Konsekwencja w działaniu też jest cechą temperamentu. Obserwuj np., po jakim czasie malec nudzi się zabawką, a dowiesz się, jak wytrwały będzie w przyszłości.
• NASTRÓJ. Malec ledwo otworzy oczka, a już się śmieje? Od pierwszych dni po porodzie obserwuj reakcje dziecka. Notuj w pamięci (a jeszcze lepiej załóż dzienniczek obserwacji), kiedy maluch jest spokojny i co wyprowadza go z równowagi. Dzięki temu poznasz go lepiej i opieka nad nim będzie łatwiejsza.
Podstawowe cechy temperamentu dziecka nie zmieniają się przez całe życie, ale ty również możesz kształtować jego osobowość. W jaki sposób? Przede wszystkim staraj się, aby maleństwo jak najczęściej odczuwało satysfakcję (to nastroi je pozytywnie). Wpajaj też dziecku reguły panujące w społeczeństwie. Dzięki temu nawet rozbrykany maluch wcześniej czy później nauczy się, że trzeba
np. czekać na swoją kolej i prosić o to, czego się pragnie, a nie wymuszać krzykiem.